شما اینجا هستید: Homeسخن سردبیرمدیریت بحران

سخن سردبیر

مدیریت بحران

سیده مسعوده میرمسعودی

بحران یک مفهوم تبعی است و آنچه در ادامه این کلمه می آید  تعیین کننده موضوع بحران است . بحران سیل  که در آغاز سال 98 در اکثر استان های ایران رخ داده است بار دیگر بحران و مسئله آمادگی برای بحران  را گوشزد می نماید و حیاتی بودن این موضوع را  به عنوان یک شاخص  کلیدی در اداره کشور در مواقع بحران یاد آوری می نماید.
اگر بخواهیم بحران را از نگاه مایکل برچر طراح نظریه بحران و شاخص های کلیدی آن ببینیم.یک بحران شامل چهار مرحله پیدایش ،گسترش ،کاهش و تاثیر است که از نگاه تصمیم گیران فقط به محله گسترش بحران توجه شده است  یعنی دیدن بعد از وقوع بحران و مدیریت آن.از نظر مایکل برچر مرحله پیدایش و چگونگی بوجود آمدن یک بحران، محور اصلی پیشگیری و مدیریت بحران است  و در نگاه نزدیکتر باید گفت جرقه اصلی ایجاد  بحران  و شناسایی آن می تواند مرحله کلیدی در مدیریت آن بحران باشد . مایکل برچر معتقد است "سطح بحران" نیز مهم است در اینکه ،بحران در چه سطحی رخ می دهد سطوح بین المللی ، منطقه ای ، ملی یا داخل یک محدوده  خاص . نوع بحران  و هم چنین زمان برای مدیریت بحران نیز ، آیتم حیاتی و مهم است .
با این مقدمه وارد بحران سیل اخیر ایران می شویم که بحرانی ناشی از  طبیعت محسوب می شود .تصمیم گیران زمان لازم برای ایجاد زیر ساخت های پیشگیری از بحران را داشته اند ولی آنچه را  که شاید نتوان پیش بینی کرد  شدت بحران است که  این آیتم زیاد قابل کنترل نیست.
در بحران ها معمولا پیش بینی پیدایش بحران بسیار مهم است ودر اینجا  سوال مهم آن است که  چقدر  برنامه ریزان   اجرایی کشور  در عملکرد خود بحران ها ی احتمالی پیش رو را پیش بینی ومدیریت کرده اند به عبارت دیگر با علم به اینکه اگر حادثه ای در مدت زمان مشخصی  درآینده دور هم پیش بیاید آیا خواهند توانست نسبت به مدیریت آن اقدام نمایند و از ایجاد بحران پیشگیری کنند؟
ساختن آزاد راه یا پارک در مسیر رودخانه یا سیلاب قدیمی ، خود دلیل بر این است که آینده نگری در این موضوع انجام نشده است و یا  مثلاعدم لایروی داخل سدها و ساخت و ساز در مسیر رودخانه ها .تغییر مسیر آبراه ها و... می تواند جرقه هایی برای  این بحران سیل باشد که در نهایت توانست به یک بحران سرتاسری تبدیل شود . در این تحلیل قصد بر این نیست که بحران سیل را از جنبه فنی مورد نقد و بررسی قرار دهیم بلکه از این نظر که سکان برنامه ریزی کشوری در مقابله با بحران ها از هر نوعی، باید یک مدیریت متخصص ،جامع و آگاه  را در اختیار بگیرد تا بتواند  قبل از بحران ،شاخص های کلیدی تولد بحران ها را پیش بینی  و پیشگیری نماید .
خبرهای اخیر در باره سیل در منطقه تخت جمشید حکایت از آن دارد که با وجود سیلاب های شدید در آن منطقه ،بلافاصله سیل در آنجا فروکش کرده است و این نشان می دهد که نیاکان ما در این امور تخصص داشتند . همین می تواند یک کارگاه عملی باشد که با تلفیق آن با  فناوریهای روز دنیا بتوانیم  در حل  بحران های از این جنس در آینده مدیریت درست داشته باشیم.
98/1/11