شما اینجا هستید: Homeسخن سردبیرشکاف بین دیدگاه آمریکا و عملکرد آژانس بین المللی انرژی در مورد برنامه هسته ای ایران

سخن سردبیر

شکاف بین دیدگاه آمریکا و عملکرد آژانس بین المللی انرژی در مورد برنامه هسته ای ایران

سیده مسعوده میر مسعودی

در گزارش اخیر آژانس بین المللی انرژی اتمی، ایران توانست برای سومین بار از  امتحان راست آزمایی آژانس بین المللی نمره قبولی بگیرد و آژانس اعلام نمود که ایران از محدویت های هسته ای برجام خارج نشده و به تعهدات برجام پایبند است  .
از طرف دیگر در راستای مخالفت علنی رئیس جمهور آمریکا و سفر اخیر  سفیر آمریکا در سازمان ملل ،نیکی هیلی  به مقر آژانس بین المللی سازمان انرژی اتمی  در وین  و تاکید بر بازرسی سایت های نظامی  ایران  در برجام ،می توان این فرضیه احتمالی را متصور شد: که در وجه آشکار آمریکا بدنبال ی   یافتن یک مورد عدم تعهد  ایران یا نقض ایران در برجام می باشد ولی در وجه پنهان عدم  اعتماد آمریکا به  آژانس بین المللی  اتمی و اروپایی هامی تواند ریشه این رفتارهای اخیر آمریکا باشد . سفر  نیکی هیلی و توئیت های آشکار وی علیه ایران و کشاندن موضوع به حزب الله و لبنان و عراق و تماما به خارج از برنامه هسته ای این پیام را می دهد که خود آمریکا در حال مچک زدن  آژانس و نهایتا آروپایی ها می باشد و نیت اصلی کنترل  ایران در تمام بازیها با برگ برجام است و این موضوع می تواند دو علت  داشته باشد :
اول اینکه آمریکا هیچ برگ برنده  ای بجز نقض برجام بر علیه  سیاست های ایران ندارد .دوم می تواند  عدم اعتماد ترامپ به اروپایی ها باشد و ریشه این موضوع نیز  می تواند از نارضایتی های اروپایی ها از سیاست های ترامپ را نشان است  که سعی دارند با برگ برجام سیاست های تهاجمی ترامپ در مسئله برجام را تعدیل کنند .
بنظر نویسنده هر دو مورد می تواند در این شرایط  صادق باشد و  با تاکید برسفر هیلی به وین قابل تامل باشد که هدف سفرسفیر آمریکا به وین  را هر دو طرف آمریکا و اروپا به نفع خود ترجمه کردند.امریکا سعی داشت با این سفر هم آژانس را متهم به کم کاری و هم ایران را به نقض برجام کند واروپا نیز با تایید تعهدات ایران به برجام خواست آمریکا را در این بازی کیش ومات کند .
در زمان اوباما، اروپا  مخصوصا در قضیه برجام ،سیاست همراهی و تایید سیاست های آمریکا را پیش گرفته بود .برجام نیز در نظام و حقوق بین الملل ، دیپلماسی هسته ای موفقی را بعد از جنگ سرد به جهانیان نشان داد ودر سطح فراتر می توان گفت یک تعامل جهانی را در سطح  قدرتهای بین المللی و منطقه ای را به نمایش گذاشت. جهان نیز  به دیده تحسین به این موضوع می نگریست و  درآده نیز نوید تعامل جهانی از این جنس را می دهد.
ترامپ از همان ابتدا ،شاید در عمق مسئله  ،پاره کردن برجام را در راستای مخالفت با اوباما و به عنوان آیتم موفقیت و جذب آرا مخالفان عملکرد اوباما در مورد ایران مطرح کرد و در ادامه بعد از پیروزی  ،طرح این موضوع و پافشاری به این مسئله ،از ابن طرح به عنوان فشار بر اروپایی ها و آژانس و ایران استفاده کرد و به این طریق می خواست این موضوع، سیاست تعهد دوباره اروپا در سیاست های خارج از زمین بازی ایران باشد . با توجه به تاریخ سیاست های اروپا در سایر موضوعات با آمریکا تا به الان در سیاست های کلان آمریکا در منطقه و نظام بین الملل با آن همگام و همراه بوده است  .
نتیجه: ایران با تکیه تام به اروپایی ها نباید حرکت کند هرچند ایران جدا تعهدات هسته ای خود را انجام داده است واین می تواند برگ برنده ایران در این مناسبان باشد . سناریو خطرناک فقط اعمال پیش بینی نشده ترامپ است که خروج یک طرفه از برجام را انتخاب کند که این  حرکت از ترامپ بعید هم نیست با توجه به اینکه جان دالتون این گزینه روی میز رییس جمهور آمریکا را برملا کرده است.
توصیه: ایران کماکان باید به تعهد هسته ای خود پایبند باشد تا اروپایی ها را در کنار خود داشته باشد و مسئله دوم حضور در منطقه است که باید کمی این حضور را تعدیل کند . با توجه به رفراندوم کردستان  و درگیری قطر و عربستان و خروج داعش و شروع دوران پسا داعش و درگیرهای قومی و مذهبی  در منطقه ،خود منطقه حامل پیام های نه چندان خوب برای کشورهای منطقه می باشد .
۹۶/۶/۱۰